Đố Vui Kiến Thức: 10 Sự Thật Thú Vị Về Lịch Sử & Văn Hóa Trung Quốc

Món "Gà Tướng Tso" (General Tso's Chicken - 左宗棠鸡) là biểu tượng của ẩm thực Trung Hoa tại các nước phương Tây, đặc biệt là Mỹ. Tuy nhiên, nếu bạn đến quê hương của Tướng Tả Tông Đường ở tỉnh Hồ Nam (Trung Quốc), người dân bản địa sẽ hoàn toàn xa lạ với món ăn này. Thực chất, món ăn này do một đầu bếp người Hồ Nam sáng tạo ra tại Đài Loan vào những năm 1950, sau đó được mang sang Mỹ và thay đổi hương vị ngọt hơn để chiều lòng thực khách phương Tây.

Tết Trung Thu (中秋节 - Zhōngqiūjié) ngày nay gắn liền với bánh trung thu, đèn lồng và gia đình sum họp. Nhưng nguồn gốc sâu xa của nó bắt đầu từ việc các vị hoàng đế cổ đại tiến hành cúng tế thần Mặt trăng vào giữa mùa thu nhằm tạ ơn trời đất đã ban cho một vụ mùa bội thu. Sau này, ngày lễ được dân gian hóa và gắn liền với các truyền thuyết lãng mạn như Hằng Nga bôn nguyệt (Hằng Nga bay lên mặt trăng) hay Hậu Nghệ bắn rụng 9 mặt trời.

Văn Miếu - Quốc Tử Giám được vua Lý Thánh Tông cho xây dựng vào năm 1070 tại Thăng Long. Đây là công trình lịch sử chịu ảnh hưởng sâu sắc bởi hệ tư tưởng Nho giáo của Trung Hoa cổ đại. Ban đầu Văn Miếu được dựng lên để thờ Khổng Tử - nhà tư tưởng vĩ đại của Trung Quốc, sau đó mở rộng thành Quốc Tử Giám để làm nơi học tập, thi cử và tuyển chọn hiền tài cho quốc gia suốt nhiều triều đại phong kiến Việt Nam.

Trung Quốc là cội nguồn của văn hóa trà đạo. Theo truyền thuyết, vào năm 2737 TCN, Thần Nông hoàng đế (ông tổ của nền nông nghiệp Trung Hoa) đang ngồi nghỉ mát dưới gốc cây và đun nước nóng để uống. Bỗng nhiên, một cơn gió nhẹ thổi qua làm vài chiếc lá trà hoang rụng rơi vào nồi nước đang sôi. Hoàng đế uống thử thấy nước có vị thơm mát, thanh lọc cơ thể nên đã quyết định nghiên cứu và phổ biến loại lá này rộng rãi, khai sinh ra văn hóa thưởng trà.

Khác với các hệ chữ cái ký âm Latin phổ biến hiện nay, chữ Hán (汉字 - Hànzì) là chữ tượng hình (logogram) cổ xưa nhất thế giới vẫn đang được sử dụng liên tục cho đến ngày nay. Trải qua hàng ngàn năm phát triển từ chữ Giáp cốt (khắc trên mai rùa, xương thú), chữ Kim văn, Tiểu triện đến chữ Khải thư ngày nay, chữ Hán không chỉ là công cụ giao tiếp mà còn là một tác phẩm nghệ thuật thư pháp đỉnh cao chứa đựng triết lý nhân sinh.

Tử Cấm Thành (Forbidden City) tại Bắc Kinh là cung điện hoàng gia của hai triều đại Minh - Thanh. Theo quan niệm phong thủy cổ đại, số 9 đại diện cho cực dương, là con số của Thiên tử (Hoàng đế). Dân gian truyền tai nhau rằng chỉ có Ngọc Hoàng Thượng Đế trên thiên đình mới được sở hữu cung điện 10.000 phòng, vì vậy để thể hiện sự tôn kính, Hoàng đế dưới hạ giới đã xây dựng cung điện của mình dừng lại ở con số 9.999 gian phòng rưỡi.

Có một lầm tưởng rất phổ biến kéo dài nhiều thập kỷ cho rằng Vạn Lý Trường Thành là công trình nhân tạo duy nhất có thể nhìn thấy bằng mắt thường từ Mặt Trăng hoặc quỹ đạo Trái Đất. Tuy nhiên, các phi hành gia của NASA và Trung Quốc đã đính chính rằng: do bề ngang của Trường Thành khá hẹp và màu sắc gạch đá dễ lẫn vào địa hình đồi núi xung quanh, bạn hoàn toàn không thể nhìn thấy nó từ vũ trụ bằng mắt thường nếu không có các thiết bị hỗ trợ phóng đại chuyên dụng.

Khi chiêm ngưỡng Lăng mộ Tần Thủy Hoàng tại Tây An, du khách thường thấy hàng ngàn chiến binh đất nung có màu xám xịt của đất nung. Tuy nhiên, các nhà khảo cổ phát hiện ra rằng ban đầu mỗi chiến binh đều được sơn các màu sắc vô cùng rực rỡ như đỏ, xanh lá, tím, vàng để mô phỏng chân thực quân đội nhà Tần. Đáng tiếc là khi khai quật lên mặt đất, lớp sơn này đã bị oxy hóa và bong tróc gần như lập tức khi tiếp xúc với không khí bên ngoài chỉ sau vài giây.

Hình ảnh đèn lồng đỏ treo cao luôn gợi không khí tết, đám cưới hay lễ hội may mắn tại Trung Quốc. Tuy nhiên, tiền thân của chiếc đèn lồng là đèn Khổng Minh (đèn trời) được Gia Cát Lượng phát minh ra trong thời kỳ Tam Quốc. Ban đầu, chúng được thắp sáng và thả lên bầu trời đêm để làm tín hiệu liên lạc quân sự, thông báo cấp cứu hoặc truyền tin giữa các đơn vị đóng quân cách xa nhau.

Lãnh thổ Trung Quốc trải dài qua 5 múi giờ địa lý khác nhau từ Đông sang Tây. Tuy nhiên, để tạo sự thống nhất về quản lý hành chính, giao thông và liên lạc quốc gia, chính phủ Trung Quốc quy định toàn bộ lãnh thổ chỉ sử dụng một múi giờ tiêu chuẩn duy nhất là Múi giờ Bắc Kinh (UTC+8). Điều này dẫn đến hiện tượng thú vị là ở các tỉnh miền Tây như Tân Cương, vào mùa đông phải đến tận 9-10 giờ sáng mặt trời mới mọc.